Yazın suda kızlara gösteriş yapmak kazalara yol açabilir!

İskelede şakalaşmalar, sığ suya balıklama atlamalar, arkadaşlara gösteriş hevesiyle yapılan akrobatik dalışlar... Omurilik yaralanmalarının bir nedeninin de bu şakalaşmalar ve dalışlar olduğunu biliyor muydunuz? Sadece bu nedenle her yıl 15-25 yaş arası 100 gencin hayatı kararıyor...

Yazın suda kızlara gösteriş yapmak kazalara yol açabilir!

Ülkemizde kazalara bağlı ölüm ve yaralanmaların en önemli nedeninin trafik kazaları olduğu belirtiliyor. Yılda 1 milyondan fazla trafik kazasının gerçekleştiği Türkiye’de, bunların 110 bin kadarında ölüm veya yaralanma ortaya çıkıyor. Her yıl 4 bin kadar insan yaşamını kaybederken, 200 binden fazlası da yaralanıyor. Son yıllarda araç sayısının hızla artmasına rağmen, alınan önlemler sayesinde ölenlerin sayısı aynı düzeyde kalıyor. Yaralıların sayısındaysa önemli artış gözleniyor.

 

Romatem Robotik Rehabilitasyon Merkezi Tıbbi Koordinatörü Prof. Dr. Tunç Alp Kalyon, bu tür yaralanmalar içinde en ciddilerinden birinin omurilik yaralanmaları olduğunu söylüyor. Ülkemizde 150 bin kadar omurilik yaralı hasta olduğu tahmin ediliyor ve her yıl 5 bin dolayında yeni omurilik yaralanması meydana geliyor. Bunun yaklaşık yarısı trafik kazalarından kaynaklanıyor. Hastaların yüzde 25 kadarında omurilik yaralanmasının nedeninin yüksekten düşme, yüzde 10 kadarının ateşli silah yaralanmaları, geri kalanlarındaysa değişik nedenlerle oluşan yaralanmalar olduğu belirtiliyor. (Spor yaralanmaları, sığ suya atlama, vb...)

Hareket kaybı oluşuyor
Yaklaşan yaz mevsiminin tadını çıkarmak amacıyla yüzmeyle ilgilenenler arasından her yıl 50-100 kadar genç, suya atlamalardan dolayı omurilik yaralanmasıyla karşılaşıyor. Prof. Dr. Kalyon, denize veya havuza atlama sonucu omurilik hasarına uğrayanların çoğunluğunun 15-25 yaş arası genç erkekler olduğunu söylüyor ve bu durumun nedenlerini şöyle özetliyor: “Gençler bu konuda kendi aralarında yarışıyor. Diğer arkadaşlarına ve bilhassa kızlara gösteriş yapmak amacıyla riskli atlayışlar gerçekleştiriyorlar. Karşılaşacakları tehlikenin farkında değiller.”

 

Omurilik adı verilen sinir yolu, beynin uzantısı olup ense kökünden başlayarak bel hizasına kadar geliyor. Kaza sırasında omurilik hasara uğrayınca; milyonlarca sinir hücresi ölüyor ve buna bağlı olarak kollarda ve bacaklarda hareket kayıpları ortaya çıkıyor. Boyun bölgesindeki omuriliğin yaralanmasıyla her 2 kol ve bacakta hareket ve duyu kaybı oluşması durumuna, tıpta ‘tetrapleji’ adı veriliyor. Sırt ve bel bölgesindeki omuriliğin hasarında her 2 bacakta ortaya çıkan duyu ve hareket kaybıysa ‘parapleji’ olarak adlandırılıyor.

Yürüme yeteneği kaybı
Omurilik hasarı tam değil de kısmi olarak meydana gelmişse, kollarda ve bacaklarda önemli kuvvet kayıpları ortaya çıkıyor ve yaralanan kişi yürüme yeteneğini kaybedebiliyor. Bu durumda duyu ve hareket kayıplarının yanı sıra iç organ fonksiyonları da bozulabiliyor. Örneğin mesane-bağırsak boşalımı aksıyor, hastada akciğer problemleri gelişiyor ya da bası yaraları açılıp yaşamı tehdit eden enfeksiyonlar gelişebiliyor.

Omurilik yaralanmasıyla karşı karşıya kalan kişinin durumunu belirleyen 2 faktör bulunuyor. Bunların, yaralanmanın seviyesi ve hasarın derecesi oldukları belirtiliyor. Yaralanma bölgesindeki omurilik tamamen hasara uğramışsa tam bir duyu ve hareket kaybı görülüyor. Hasar tam değilse hasta şanslı sayılıyor ve omurilik hasarının derecesine göre kısmi hareket kayıpları ortaya çıkabiliyor. Hastaların bir kısmı yürüme yeteneklerine yeniden kavuşabiliyor. Prof. Dr. Kalyon, “Hasarın seviyesi ne kadar aşağıdaysa hareket ve duyu kaybı o kadar az oluyor” diyor.

 

Omurilik yaralanması kadın sürücülerde daha fazla

Trafik kazalarındaki ölüm ve omurilik yaralanması oranlarının kadın sürücülerde daha fazla olduğu belirtiliyor. Bunun, kadın sürücülerin ani bir tehlike karşısında aşırı tepki vermesinden ve sürücü koltukları ile hava yastıklarının yüksekliğinin erkek sürücüler için daha uygun olmasından kaynaklandığı düşünülüyor. Omurilik yaralı hastaların toplam sayıları dikkate alındığında, erkeklerin sayısının kadınlardan 4-5 kat daha fazla oluşu dikkat çekiyor. Sığ suya atlama sonucu oluşan kazaların büyük çoğunluğu genç erkekler tarafından yapılıyor. Bu durum daha çok arkadaşlara gösteriş yapma isteğinden kaynaklanıyor.

Balıklama atlayışın yarattığı hasarın nedenleri:
Denizde veya havuzlarda, derinliği fazla olmayan suya balıklama atlama sırasında alnını zemine çarpan kişilerde, boyun omurgası aniden geriye doğru zorlanıyor. Bu sırada boyun bölgesindeki omurilik zedeleniyor ve omurilik hasarı meydana geliyor. Prof. Dr. Kalyon, “Bunun en önemli nedenleri derinliği 2 metreden az olan suya balıklama atlamak, derinliği bilinmeyen sulara balıklama atlamak, cankurtaran ve ilkyardım hizmetlerinin yetersiz olduğu yerlerde suya atlamak, şakalaşırken birini suya itmek veya kontrolsüz atlamak olarak sıralanabilir” diyor. Suya atlama kaynaklı omurilik yaralanmasını önlemek için yapılması gerekenler şunlar:

  • Havuz kenarlarına ve plajlara sık sık uyarıcı levhalar yerleştirilmelidir.
  • Arkadaşlar birbirlerini uyarmalı, balıklama atlamayı yarışa dönüştürmek yerine atlamak isteyenleri vazgeçirmeye çalışmalıdır.
  • Okul çağındaki gençlere bu konuda bilgi verilmelidir. (Merkezi İstanbul’da bulunan Türkiye  Omurilik Felçlileri Derneği bu konuda çok yararlı eğitim programları düzenlemektedir.)


Bilinçsiz ilkyardım
Omurilik yaralanması geçiren bir kişiye yapılan ilkyardım ve hasta nakil yöntemi büyük önem taşıyor. Pek çok olguda omurilik hasarı bilinçsizce yapılan ilkyardım girişimleri ve hastanın nakli sırasında gerçekleşiyor. Bu durumu önlemek için:

 

  • Trafik kazası geçiren yaralının araçtan çıkarılması sırasında çok dikkatli olunmalı, bel ve boyun  aşırı çekilmemelidir.
  • Böyle bir durumda yetkili tıbbi yardım gelinceye kadar beklenmesi gerekiyor.
  • Sedye yoksa hasta 4-6 kişi tarafından taşınıp düz bir zemin üzerine sırt üstü yatırılmalıdır.Bel ve boyun bölgesi sünger veya havlularla desteklenmelidir.
  • Araçlardaki ilkyardım setinde boyunluk bulundurmalı ve kaza anında derhal takılmalıdır.
  • Hastanın uzun süre aynı pozisyonda yatması halinde, yaraları açılma riski olduğundan,2 saatte bir yatış pozisyonunun değiştirilmesi gerekir.

 

Hazırlayan: Ceyda Erenoğlu

Yorumlar
0
Onay Bekleyenler
0

  • Nutellalı tatlı nasıl yapılır?
    Nutellalı tatlı nasıl yapılır?

    Süresi : 01:21 İzlenme : 1404

  • Bebek nasıl uyutulur?
    Bebek nasıl uyutulur?

    Süresi : 07:29 İzlenme : 3722

  • Esmer kadınlar için gece makyajı
    Esmer kadınlar için gece makyajı

    Süresi : 02:59 İzlenme : 2559

  • Hafif pizza tarifi
    Hafif pizza tarifi

    Süresi : 01:28 İzlenme : 4939

  • Öksürüğe ne iyi gelir?
    Öksürüğe ne iyi gelir?

    Süresi : 01:21 İzlenme : 1957

Copyright © 2014 - Tüm hakları saklıdır. Ciner Medya Tv Hizmetleri A.Ş. Üretim ve Tasarım CBG
Yukarı Git
HTHayat Mobil Sürümüne Dön